… adem uit… adem in… en hou vast.
Dit was de mantra op de afdeling radiotherapie die klonk door de luidspreker in de bestralingsruimte. Omdat de kanker in mijn linkerborst zat, werd ik bestraald met gebruik van deze zogenaamde ‘breath-hold’ techniek. Het is bedoeld om je hart te beschermen tegen straling, want dat ligt ook aan de linkerkant. Bij borstkanker in de rechterborst is deze techniek niet nodig.
Ik lag voor de bestralingen op een verstelbare tafel en het bestralingsapparaat draaide om me heen. Het is precisiewerk en door de speciaal getatoeëerde stipjes op mijn lichaam, lag ik iedere keer op exact dezelfde plek. Elke sessie bestaat uit korte momenten bestraling uit verschillende hoeken. Door in te ademen en de adem vast te houden, zitten je longen vol lucht en dat geeft extra ruimte en afstand van de bestralingsplek tot je hart.
Mijn bestralingsplan bestond uit 20 bestralingen, vier weken lang iedere werkdag. Ik koos voor eigen vervoer en dat ging prima. De aanrijtijden waren ideaal en ik stond nooit in de file. Toch was dat het meest tijdrovende onderdeel, want het bestralen zelf kostte maar enkele minuten. De afspraken waren altijd keurig op tijd en ik was meer tijd kwijt met uit- en aankleden dan met bestralen.
Mijn borstkanker ziekenhuis heeft zelf geen bestralingscentrum. Ik koos voor het centrum met de kortste reistijd en ging naar het UMC in Utrecht. Ze proberen daar zoveel mogelijk dezelfde mensen om je heen te verzamelen, zodat je niet steeds onbekende gezichten ziet. Daar kwam in de praktijk niet zoveel van terecht, maar elk teamlid was zonder uitzondering hartstikke aardig en attent.
Een van de medewerkers had zo’n rustgevende stem dat ik op een keer helemaal zen werd van de mantra tijdens de bestraling.
Toen ik dat achteraf vertelde, bleek dat hij ook iets gemerkt had… en al peinzend kwam hij tot de ontdekking dat de radio op de achtergrond per ongeluk uit stond. We konden er hartelijk om lachen.
Bij de eerste bestralingen mocht er niemand bij zijn, om mij de juiste instructies te kunnen geven en te laten wennen. De meeste keren ben ik alleen gegaan, maar ik vond het fijn om mijn dierbaren te laten zien hoe de bestralingsbehandeling in z’n werk ging, want je kunt je er anders geen voorstelling van maken.
Echtgenoot, onze twee jongens, mijn zus en beste vriendin zijn allemaal een keer meegegaan. Zodra ik werd binnen geroepen in de kleedkamer meldde ik even dat ik iemand meegenomen had en dan mocht mijn ‘introducé’ mee. Na het uitkleden (bovenlijf) liepen ze mee door de lange dikke gang naar de bestralingsruimte, waar ik op de behandeltafel werd gepositioneerd. Daarna mochten ze met de laborant naar de ‘controlroom’ waar uitleg werd gegeven en vragen gesteld konden worden. Supertof dat dat kon!
Na de eerste bestralingen op mijn borst kreeg ik de vreemde associatie met… kipfilet in de magnetron. Toen ik ooit weleens kip ontdooide in de magnetron, gaarde het altijd nog een stukje na. Mijn borst voelde na de radiotherapie ook zo en het voelt nog steeds alsof ‘ie aan het nagaren is.